Kroningshymne – van een voetbalkampioen

“Ce sont les meilleures équipes. Es sind die allerbesten Mannschaften. The main event”

Waarschijnlijk doet bovenstaande tekst bij weinig voetbalfans een belletje rinkelen. Toch zijn deze lyrics onlosmakelijk verbonden met een van de grootste voetbalcompetities ter wereld. De Champions League. Nu het miljoenenbal de komende weken weer langzaam op gang komt, is deze klassieker bij aanvang van elke wedstrijd te horen. Daarom dook Maestro in de geschiedenis van misschien wel het bekendste ‘volkslied’ ter wereld.

Om de keuze voor de ‘Champions League anthem’ te begrijpen, moeten we terug naar 1991. De Europese voetbalfederatie UEFA besluit dat haar belangrijkste voetbaltoernooi, de Europa Cup I, een nieuwe opzet nodig heeft. Ze zet het marketingbureau TEAM aan het werk om de bijpassende branding te bedenken. Het resultaat is niet alleen een andere huisstijl, waaronder het karakteristieke “starball’-logo, maar ook een nieuwe hymne. De Engelse componist Tony Britten wordt aan het werk gezet, met de specifieke opdracht de competitie meer klasse te laten uitstralen. Begin jaren negentig heeft hooliganisme het voetbal namelijk in zijn greep, waardoor het wel een imago boost kan gebruiken. Om dit voor elkaar te krijgen grijpt Britten terug op een van Europa’s bekendste componisten: George Frideric Händel. Zijn ‘Zadok the Priest’ uit 1727 wordt de basis van de hymne die tot op de dag van vandaag talloze voetbalfans kippenvel bezorgt.

Klassieke schijnbeweging

Als je de twee hymnes direct na elkaar beluistert, hoor je meteen de invloeden van Händel op Brittens werk. Britten ‘jatte’ een stukje van Händel en schreef er zijn eigen melodie omheen. Of zoals hij het zelf noemt: “It has a kind of Handelian feel to it, but I like to think it’s not a total rip-off.” Rip-off of niet, de uitvoering van het stuk is in ieder geval uniek. De lyrics bestaan uit Franse, Engelse en Duitse delen, waardoor de hymne een heus Europees gevoel geeft. Tot slot wordt het stuk gespeeld door het Royal Philharmonic Orchestra en gezongen door het Academy of Saint Martin in the Fields koor.

Lang leve de koning

Naast de muziek zelf zijn er nog andere ‘overeenkomsten’ te vinden tussen beide stukken. Händel schreef zijn compositie oorspronkelijk voor de kroning van de Britse vorst George II. De hymne werd gezongen door het knapenkoor van Westminister Abbey tijdens het zalven van de nieuwe koning. Dankzij dit heilige ritueel verwierf het stuk faam als kroningshymne en werd zo het bekendste werk uit Händel’s oeuvre. Zadok the Priest maakte overigens deel uit van vier ‘Coronation Anthems’ die Händel componeerde voor de ceremonie van George II, waarvoor hij zijn inspiratie uit Bijbelteksten over koning Salomo haalde.

Traditiegetrouw wordt het stuk vandaag de dag nog steeds gespeeld bij iedere Britse kroningsceremonie, zoals die van Queen Elisabeth in 1953. Sindsdien wachten we al 65 jaar totdat de hymne opnieuw wordt gezongen voor een nieuwe Britse koning. Hoe lang het nog wachten is, blijft speculeren. Daarom genieten we in de tussentijd maar volop van het origineel. Het draait bij de Champions League immers ook een beetje om het kronen van een nieuwe koning. Koning voetbal, welteverstaan.